عوارض نامطلوب ناشي از بازي­هاي رايانه­اي
 
تقويت حس پرخاشگري
 
سازندگان بازي­هاي رايانه­اي به مدد فناوري­هاي پيچيده و نرم افزارهايي كه در اختيار دارند مي­توانند تا حد امكان جذابيت اين بازي­ها را براي كودكان و نوجوانان افزايش دهند و سعي دارند با استفاده از اين تكنيك­ها و بهره بردن از ماجراجويي­هاي مورد توجه كودكان و نوجوانان، به بازار گرم اين بازي­ها رونقي دوچندان ببخشند . لذا ” خشونت “ و ” استفاده از اسلحه­هاي “ گوناگون جزء لاينفك بسياري از اين بازي­هاست.
مهمترين مشخصه بازي­هاي رايانه­اي حالت جنگي اكثر آنهاست و اين فرد بايد براي رسيدن به مرحله بعدي با نيروهاي به اصطلاح دشمن بجنگد. ” خشونت “ مهمترين محركه­اي است كه در طراحي جديدترين و جذاب­ترين بازي­هاي رايانه­اي به حد افراط از آن استفاده مي­شود.
” بازي­هاي رايانه­اي پر تحرك باعث بروز بيماريهاي استخواني و عصبي در ناحيه دست­ها و بازوها مي­شود و يكي از دلايل شب ادراري در كودكان، انجام بازي­هاي ترسناك رايانه­اي است “.
 
راه حل:
1- والدين اصولاً بايد با رايانه و طريقه استفاده از آن و تا حدي با بازي­هاي رايانه­اي و نحوه عملكردشان آشنا باشند و بدانند كه هر بازي براي چه سني است. در اين راه مي­توانند از كارشناسان فن كمك بگيرند.
2- معيارهاي استفاده از بازي­هاي رايانه­اي را براي فرزندانشان تبيين كنند و به آنان بگويند كه مجاز به استفاده از چه بازي­هايي­اند.
3- خودشان درصدد خريد بازي­هاي مناسب سن فرزندانشان برآيند يا لااقل آن­ها را در اين راه همراهي كنند.
با اتخاذ تدابير صحيح اجازه ندهند كه فرزندانشان از اين بازي­ها استفاده كنند يا لااقل استفاده از آن­ها را به حداقل برسانند و ديگر اين كه آسيب­هاي اين گونه بازي­ها را برايشان شرح دهند.
 
ايجاد روحيه انزواطلبي در كودكان
بازي­هاي رايانه­اي، به گونه اي افراد را با خود همراه مي­كنند كه گذشت زمان را به هيچ وجه درك نمي­كنند و وقتي به خود مي­آيند كه ساعت­هاي زيادي از وقتشان صرف اين بازي­ها شده است. به عبارت ديگر، حاضر نيستند رايانه را به خاطر اين بازي­ها رها كرده، به دنبال فعاليت­هاي نشاط آور و اجتماعي­تر بروند. لذا كودكاني كه به طور مداوم با اين بازي­ها درگيرند، درونگرا مي­شوند و در جامعه، منزوي و در برقراري ارتباط اجتماعي با ديگران ناتوان مي­گردند. روحيه انزواطلبي باعث مي شود كودك از گروه همسالان جدا شود كه اين خود سرآغازي براي بروز نابهنجاري هاي ديگر است.
مادري مي گفت: فرزندم به بازي­هاي رايانه­اي معتاد شده است. او هر روز خود را به صفحه نمايشگر مي­رساند و از دنياي بيرون به كلي بي­خبر است و حتي متوجه رفت و آمد مهمانان نمي­شود. او بعد از دست كشيدن از اين برنامه با سردرد و كسالت مواجه است.
به اعتقاد پزشكان ايتاليايي و بعضي ديگر از كشورهاي اروپايي، مقصران اصلي، پدران و مادران­اند كه فرزندان خود را ساعت­هاي طولاني در مقابل تلويزيون، رايانه، ويدئو گيم، يا فيلم­هاي ويدئويي رها مي­كنند.
 
راه حل:
1- به فرزندان بياموزيم كه از رايانه نيز مانند ديگر وسايل زندگي بايد در حد متعادل و معين استفاده كرد، زيرا كار بيش از حد با آن مي­تواند ضررهاي جسمي و روحي به دنبال داشته باشد. لذا براي بازي كردن كودكان و نوجوانان با رايانه زمان­هاي مشخصي تعيين كنيم و در صورت اتمام وقت، كار با رايانه را تعطيل كنيم. شايد براي دفعات اول آنان كمي مقاومت نشان دهند، اما به مرور زمان به نظم استفاده از رايانه عادت مي­كنند.
2- والدين وقت بيشتري به كودك و نوجوان خويش اختصاص دهند. هر قدر وقت گذاري و ارتباط صحيح بين فرزندان و والدين بيشتر باشد، زمينه استفاده از چنين بازي­هايي كمتر فراهم مي­شود. بهتر است پدران و مادران با فرزندان خويش به كوه پيمايي و راهپيمايي بپردازند، به باشگاه­ها و ميدان­هاي ورزشي بروند و به بازي­هاي مورد علاقه كودكان بپردازند. بدين ترتيب، انرژي عصبي و رواني آنان تخليه و توجه آنان از بازي هاي رايانه­اي منحرف مي­شود.
پروفسور پيرسون، روانشناس آموزش شوراي شهر بيرمنگام معتقد است: بهترين راه حل، خارج كردن رايانه از اتاق كودك است.
3- والدين تمهيداتي بينديشند كه خود نيز به نحوي از رايانه براي انجام امور مختلف استفاده كنند تا فرزندان اينگونه نپندارند كه رايانه تنها وسيله­اي است براي بازي آنان. اگر در طول شبانه روز رايانه ساعاتي در اختيار والدين باشد، به همين ميزان وسوسه فرزندان براي استفاده از آن كمتر مي­شود.
 
 
تنبل شدن ذهن كودكان و نوجوانان
تحقيقات اخير نشان داده است كه بازي­هاي رايانه­اي سبب صدمات مغزي طولاني مدت مي­شود. اين بازي­ها فقط قسمت­هايي از مغز را كه به بينايي و حركت اختصاص دارد تحريك كرده، به تكامل نواحي ديگر مغز كمك نمي­كنند. كودكاني كه ساعت­هاي زيادي به بازي اختصاص مي­دهند، لب پیشانی مغزشان تكامل پيدا نمي­كند. لب پیشانی مغز نقش بسزايي در تكامل حافظه، احساس و ... يادگيري دارد. افرادي كه لب پیشانی مغز آنها تكامل پيدا نمي­كند بيشتر مستعد انجام اعمال خشونت آميزند و كمتر توانايي كنترل رفتارهايشان را دارند.
 
راه حل:
1- شايد يكي از راه كارهاي مناسب براي پرورش خلاقيت و نوآوري بچه­ها توسط بازي­هاي رايانه­اي، استفاده آنان از بازي­هاي فكري و معمايي باشد. بازي­هايي كه بيشتر سلول­هاي مغزي را به كار وادار و فكر آنان را درگير كند. شمار اين گونه بازي­ها هم كم نيست، اما متأسفانه بچه­ها استقبال چنداني از آنها نمي­كنند، مگر قشر خاصي كه به اين بازي­هاي علاقه­مند است. بايد بازي­هاي فكري جذابي طراحي كرد كه به اندازه بازي­هاي حادثه­اي براي كودكان جذاب و پركشش باشد.
2- به بهانه آموزش نيز مي­توان از بازي­هاي فكري بهره برد. نرم افزارهاي آموزشي مي­توانند نقش مهمي در اين زمينه ايفا كنند.
 
 
تأثير منفي بر روابط خانوادگي
       هريك از پديده­هاي عصر صنعت به سهم خود در دور كردن اعضاي خانواده از يكديگر، به طور خواسته يا ناخواسته، نقشي به عهده دارند. روابط خانوادگي به خاطر درگير بودن اعضاي خانواده با دنياي ماشيني روز به روز كمرنگ­تر شده است. اعضاي خانواده به خاطر مشغول بودن به تماشاي تلويزيون يا درگير بودن با رايانه و اينترنت و بازي­هاي رايانه­اي، كمتر وقت مي­كنند با يكديگر بنشينند و صحبت كنند. اين خود باعث سرد شدن روابط بين والدين و فرزندان شده است، به گونه­اي كه آنان كمتر حوصله يكديگر را دارند.
    
    راه حل:
    بهتر است كه والدين به مدتي، هر چند كوتاه، با كودكان و نوجوانان در انجام بازي­هايشان همراه شوند و در مورد بازي­هاي رايانه­اي به آنان به بحث و تبادل نظر بپردازند. بازي­هاي دسته جمعي اعضاي خانواده مي­تواند به گرمي روابط آنان و ايجاد رقابت سالم در ميانشان كمك كند.
 
 
اعتياد به بازي هاي رايانه­اي
يكي از خطرناك­ترين آثار سوء بازي­هاي رايانه­اي ” اعتياد “ به اين بازي­هاست كه بيش از هر چيز كودكان و خصوصاً نوجوانان را تهديد مي­كند. اين تهديد آن قدر جدي است كه گاه منجر به مرگ مي­شود، كما اين كه در سال 2005 نوجواني در كره جنوبي آنقدر به اين بازي­ها وابسته شده بود كه از خوردن و آشاميدن هم امتناع مي­كرد و اين امر نهايتاً منجر به مرگ او شد. دولت چين معتادان به بازي هاي كامپيوتري را در پادگان­هاي نظامي به مدت يك ماه ترك مي­دهد.
 
چاقي
از ديگر عوارض جسماني كه به دنبال استفاده بيش از حد از رايانه و برنامه­هاي آن به وجود مي­آيد، چاق شدن كودكان و نوجوانان به علت كم تحركي در مقابل اين دستگاه است. كل حركت و جنبش بدن در هنگام كار با كامپيوتر به انگشتان دست خلاصه مي­شود و ديگر اعضاي بدن بي حركت مي­مانند، كه اين بي تحركي باعث جمع شدن چربي­ها در بدن و نهايتاً چاقي مي­شود.
 
راه حل:
بايد در كنار استفاده از رايانه، فرزندان را به تحرك و ورزش تشويق كرد و خود نيز با آنها به ورزش پرداخت. در فواصل كار با كامپيوتر مدتي را به حركت و جابه جايي اختصاص داد. به عقيده پزشكان، براي جلوگيري از صدمات اسكلتي و بينايي، كاربر بايد از مقابل رايانه برخيزد، چند قدمي راه برود و چند حركت نرمشي مربوط به گردن، كمر، مچ، ساعد، پا و ديگر اعضا را انجام دهد تا هم رفع خستگي شود و هم اعضاي بدن ثابت و بي حركت نمانند و از بروز چاقي نيز جلوگيري شود.
 
منابع:
1-     پايگاه اينترنتي تبيان. www.Tebyan.Nrt
2-     صادقيان، عفت. تأثير كامپيوتر و اينترنت بر كودكان و نوجوانان.
3-     اخبار 20:30 شبكه دوم سيماي جمهوري اسلامي ايران.
 
تاریخ آخرین بروزرسانی   :  1392-6-30 12:29        برو بالای صفحه نسخه قابل چاپ